Bugun...


Özcan DALMIŞ

facebook-paylas
Petrol Fiyatlarını Etkileyen Faktörler ve Batı Teksas Petrolünün (WTI ) Keskin Düşüşü
Tarih: 27-04-2020 16:02:00 Güncelleme: 27-04-2020 16:02:00


Dördüncü yüzyıldan itibaren kullanılmaya başlanan ve küresel ekonomide çok önemli yeri olan petrol; sanayi, ulaşım, otomobil, kozmetik, enerji, kimya, ilaç sektörleri dâhil çok çeşitli alanlarda kullanılmaktadır. Ham petrol fiyatları, ekonomik, siyasi, jeopolitik risklere ve gelişmelere karşı büyük duyarlılık göstermektedir.

 

Ayrıca ülkelerin petrol rezerv miktarları, ekonomilerde gelişme, arz talep dengesindeki değişim, enerji talebi,  Petrol Üreten Ülkeler Örgütü’ne (OPEC) üye ülkeleri arasındaki üretimi arttırarak veya azaltarak petrolün arzını etkileyen uygulamaları da fiyatları etkileyen faktörlerdir.

 

Dünyada birçok petrol türü olsa da küresel çapta fiyat yapıcı referans petroller olarak Batı Teksas (WTI, West Texas Intermediate), Brent ve Umman, kullanılmakta ve diğer petrol fiyatları da bunlara göre belirlenmektedir. Brent, Kuzey Denizi'ndeki petrol sahalarının bir karışımıdır. Dünya üzerindeki petrol anlaşmalarının üçte ikisi Brent petrol üzerinde gerçekleşmektedir. Brent petrolü ICE  (Intercontinental Commodity Exchange) işlem görmektedir.  Batı Teksas Petrolü (WTI, West Texas Intermediate), ABD’de Teksas eyaletinde çıkarılan WTI Ham Petrol’ü New York Ticaret Borsası (NYMEX)’de işlem görmektedir. WTI dünyadaki en kaliteli petrol çeşididir. ABD’nin petrol ihracatının yüzde 40’ ına karşılık gelmektedir. Ortadoğu petrolü olan Umman petrolü Dubai Mercantile Exchange (DME) işlem gördüğü borsadır.

 

Resim 1: WTI, Brent ve Umman Petrolleri (Intercontinentalexchange, ICE)

 

Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) verilerine göre, OPEC tarafından referans fiyat olarak belirlenen OPEC Petrol Sepeti, Saharan Blend (Cezayir), Girassol (Angola), Oriente (Ekvador), Rabi Light (Gabon), Minas (Endonezya, Iran Heavy (İran), Basra Light (Irak), Kuwait Export (Kuveyt), Es Sider (Libya), Bonny Light (Nijerya), Qatar Marine (Katar), Arab Light (Suudi Arabistan), Murban (BAE) ve Merey (Venezuela) petrol fiyatlarından  hesaplanıyor.   

Resim 2: Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC)

 

Tüm dünyayı etkisi altına alan yeni tip Koronavirüs (Covid-19) salgını nedeniyle küresel çapta birçok sektörün durma noktasına gelmesi ile enerji girdileri içeresinde en büyük paya sahip olan petrolünde tüketimin azalmasına neden oldu. Bu durum arz fazlası olan petrolün artmasına ve düşen petrol fiyatlarının daha da düşmesine neden olmaktadır.

 

ABD Batı Teksas Petrolü (WTI) Mart 1946’da başlayan resmi veri tarihinden bu yana en düşük seviyesini gördü. Petrol talebinin azalması ve stokların dolu olması nedeniyle Batı Teksas Petrolü (WTI) Mayıs vadeli varil fiyatı yüzde 300’den fazla değer kaybederek -37,63 dolara kadar geriledi.

 

Yeni tip Koronavirüs (Covid-19) salgını nedeniyle küresel petrol talebinin keskin düşüş göstermesi ve ABD'de arz ve üretim fazlası için depolama kapasitesinin  dolma noktasına gelmesinin yatırımcıları Amerikan petrolünde fiziki  teslimattan kaçınmak için ellerindeki kontratları satmaya çalışmalarının  etkisiyle 20 Nisan 2020 tarihinde New York Ticaret Borsası (NYMEX)’de Mayıs vadeli Batı Teksas petrolü varil fiyatı yüzde 300’den fazla değer kaybederek -37,63 dolar/varil seviyesinde işlem gördü. Haziran vadeli Batı Teksas petrolünde  fiyat düne göre 2 cent artışla 20,45 dolar/varil seviyesinde.

Grafik 1: Batı Teksas Petrolü (WTI) Kaynak: MarketWatch

 

Aynı tarihte Brent petrolü ise varil fiyatı yüzde 7 değer kaybederek yaklaşık 26 dolar/varil seviyesinde işlem gördü.

Grafik 2: Brent Petrolü (WTI) Kaynak: MarketWatch

 

Sonuç olarak Petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar Türkiye’yi bir hafta sonra etkilemektedir. Ancak söz konusu Batı Teksas Petrolündeki (WTI) keskin düşüş fiziki teslimatı gerçekleşmemiş bir petrolün kısa vadeli kontratın son gününün gelmesi ile yatırımcıların anlık olarak, ellerinde kalma korkusu nedeniyle çıkmak için borsalara verilen talimat üzerine gerçekleşmesinden dolayı il etapta Türkiye’deki fiyatlara etki etmeyeceği söylenebilir.

 

Yeni tip Koronavirüs (Covid-19) salgını nedeniyle petrol kullanım sektörlerinin üretimlerini durdurma noktasına gelmesi ile vaar olan petrol arz fazlasının daha da artması ve boş stokların kalmaması petrol fiyatlarının bir sürede daha bu şekilde seyredeceği ve düşüşler yaşanacağı ifade edilebilir.

 





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
942 Okunma
670 Okunma
662 Okunma
600 Okunma
549 Okunma
519 Okunma
504 Okunma
481 Okunma
472 Okunma
468 Okunma
1419 Okunma
1337 Okunma
1322 Okunma
1097 Okunma
1077 Okunma
994 Okunma
973 Okunma
942 Okunma
915 Okunma
825 Okunma
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
GAZETEMİZ

HABER ARŞİVİ
YUKARI